Το υπερηχογράφημα ανάπτυξης Doppler είναι μια σημαντική εξέταση της κύησης, ιδιαίτερα κατά το τρίτο τρίμηνο, με την οποία αξιολογούνται η ανάπτυξη και το καλώς έχειν του εμβρύου. Συγκεκριμένα, ελέγχονται το εκτιμώμενο βάρος του εμβρύου, η ποσότητα του αμνιακού υγρού, ο πλακούντας και η θέση του εμβρύου. Παράλληλα, με τη χρήση Doppler, μελετάται η αιματική ροή σε συγκεκριμένα αγγεία της εμβρυοπλακουντιακής κυκλοφορίας. Η αξιολόγηση αυτή παρέχει σημαντικές πληροφορίες για την κατάσταση του εμβρύου και τη λειτουργία του πλακούντα και έχει ιδιαίτερη σημασία όταν υπάρχει υποψία εμβρυϊκής υπολειπόμενης ανάπτυξης (FGR).
Το υπερηχογράφημα ανάπτυξης Doppler πραγματοποιείται κατά το τρίτο τρίμηνο της κύησης, συνήθως μεταξύ της 32ης και της 34ης εβδομάδας. Όταν υπάρχει ειδική ένδειξη, ο έλεγχος μπορεί να ξεκινήσει νωρίτερα, ενώ η εξέταση μπορεί να επαναληφθεί αργότερα στην κύηση, ανάλογα με τα ευρήματα και τις ανάγκες παρακολούθησης.
Ο ακριβής χρόνος πραγματοποίησης και η συχνότητα επανάληψης της εξέτασης εξατομικεύονται ανάλογα με το ιστορικό της εγκύου, την πορεία της κύησης, την ανάπτυξη του εμβρύου και την παρουσία παραγόντων κινδύνου ή άλλων ευρημάτων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η εξέταση όταν υπάρχει υποψία ή αυξημένος κίνδυνος εμβρυϊκής υπολειπόμενης ανάπτυξης (FGR), προεκλαμψίας ή διαταραχής της λειτουργίας του πλακούντα.
Κατά την εξέταση αξιολογούνται, μεταξύ άλλων:
Οι μετρήσεις και το εκτιμώμενο βάρος αξιολογούνται σε σχέση με την ηλικία κύησης και, όταν υπάρχουν προηγούμενες μετρήσεις, μπορεί να εκτιμηθεί η πορεία της ανάπτυξης του εμβρύου.
Το Doppler είναι ειδική υπερηχογραφική τεχνική που επιτρέπει την αξιολόγηση της αιματικής ροής σε συγκεκριμένα αγγεία της μητέρας, του πλακούντα και του εμβρύου.
Ανάλογα με την ένδειξη και τα ευρήματα της εξέτασης, μπορεί να αξιολογηθούν αγγεία όπως η ομφαλική αρτηρία, η μέση εγκεφαλική αρτηρία και οι μητριαίες αρτηρίες, καθώς και ο εγκεφαλοπλακουντιακός λόγος (CPR). Σε επιλεγμένες περιπτώσεις αξιολογούνται και άλλα αγγεία της εμβρυϊκής κυκλοφορίας, όπως ο φλεβώδης πόρος.
Η μελέτη Doppler έχει ιδιαίτερη σημασία όταν υπάρχει υποψία εμβρυϊκής υπολειπόμενης ανάπτυξης, καθώς συμβάλλει στην αξιολόγηση της πλακουντιακής λειτουργίας και της κατάστασης του εμβρύου.
Συχνότερος ή πρωιμότερος έλεγχος ανάπτυξης με Doppler μπορεί να συστηθεί όταν υπάρχει, μεταξύ άλλων:
Περισσότερα για την παρακολούθηση της κύησης υψηλού κινδύνου.
Ένας σημαντικός στόχος του υπερηχογραφήματος ανάπτυξης είναι η αναγνώριση εμβρύων που είναι μικρότερα από το αναμενόμενο για την ηλικία κύησης και η αξιολόγηση του κατά πόσο πρόκειται για ένα μικρό αλλά φυσιολογικά αναπτυσσόμενο έμβρυο ή για εμβρυϊκή υπολειπόμενη ανάπτυξη (Fetal Growth Restriction - FGR).
Η διάκριση αυτή δεν βασίζεται αποκλειστικά στο εκτιμώμενο βάρος. Συνεκτιμώνται η βιομετρία, η πορεία της ανάπτυξης, η ποσότητα του αμνιακού υγρού, τα ευρήματα του Doppler και τα υπόλοιπα δεδομένα της κύησης.
Όταν διαπιστώνεται εμβρυϊκή υπολειπόμενη ανάπτυξη ή υπάρχει σχετική υποψία, μπορεί να απαιτείται στενότερη και εξατομικευμένη παρακολούθηση, καθώς και εξειδικευμένη συμβουλευτική για την περαιτέρω διαχείριση της κύησης.
Το υπερηχογράφημα ανάπτυξης αναγνωρίζει επίσης έμβρυα μεγαλύτερα από το αναμενόμενο για την ηλικία κύησης. Αυτό συμβαίνει συχνότερα σε εγκύους με σακχαρώδη διαβήτη, προϋπάρχοντα ή της κύησης, ή με αυξημένο σωματικό βάρος. Μπορεί όμως να αφορά και ένα υγιές έμβρυο που απλώς είναι μεγαλόσωμο. Σπανιότερα, η αυξημένη ανάπτυξη μπορεί να σχετίζεται με γενετικά σύνδρομα υπερανάπτυξης.
Η εκτίμηση του βάρους στα μεγάλα έμβρυα έχει μεγαλύτερη απόκλιση. Γι' αυτό συνεκτιμάται με την πορεία της ανάπτυξης, την ποσότητα του αμνιακού υγρού και το ιστορικό της εγκύου. Η πληροφορία αυτή βοηθά στον σχεδιασμό της παρακολούθησης και στη συζήτηση για τον χρόνο και τον τρόπο του τοκετού.
Εάν διαπιστωθεί διαταραχή της ανάπτυξης, παθολογικό Doppler, μεταβολή της ποσότητας του αμνιακού υγρού ή άλλο εύρημα, η περαιτέρω παρακολούθηση εξατομικεύεται ανάλογα με την ηλικία κύησης, τη βαρύτητα των ευρημάτων και τη συνολική κλινική εικόνα.
Μπορεί να απαιτηθούν συχνότεροι υπερηχογραφικοί έλεγχοι, επαναληπτικές μετρήσεις Doppler ή άλλες εξετάσεις, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να κριθεί απαραίτητος ο τοκετός. Στόχος είναι η παρακολούθηση της ανάπτυξης και της κατάστασης του εμβρύου και, όταν χρειάζεται, ο κατάλληλος σχεδιασμός του χρόνου και του τρόπου τοκετού.
Όχι. Μπορείτε να φάτε και να πιείτε κανονικά. Δεν χρειάζεται γεμάτη ουροδόχος κύστη.
Συνήθως 20–30 λεπτά. Μπορεί να χρειαστεί περισσότερος χρόνος ανάλογα με τη θέση του εμβρύου ή τα ευρήματα.
Το εκτιμώμενο βάρος υπολογίζεται από μετρήσεις του εμβρύου και έχει απόκλιση περίπου ±10–15% από το πραγματικό βάρος γέννησης. Για τον λόγο αυτό, η πορεία της ανάπτυξης σε διαδοχικές μετρήσεις είναι συχνά πιο χρήσιμη από μία μεμονωμένη τιμή.
Ναι. Όταν γίνεται για ιατρική ένδειξη από εξειδικευμένο ιατρό, με τη χαμηλότερη δυνατή έκθεση και περιορισμένη διάρκεια, θεωρείται ασφαλές για το έμβρυο.
Ναι, εφόσον η θέση του εμβρύου το επιτρέπει. Περισσότερα στη σελίδα για το 3D / 4D υπερηχογράφημα.
Σύνταξη: Αντωνία Βαρθαλίτη MD, MSc, PhDc, Μαιευτήρας – Χειρουργός Γυναικολόγος, Εξειδίκευση στην Εμβρυομητρική Ιατρική και Εμβρυϊκή Θεραπεία (King’s College London, UCSF, Johns Hopkins), Επιστημονική Συνεργάτης στο Τμήμα Εμβρυομητρικής Ιατρικής της Α΄ Μαιευτικής-Γυναικολογικής Κλινικής ΕΚΠΑ.
Ακολουθήστε μας στα Social Media
Η παρούσα ιστοσελίδα παρέχει πληροφορίες σχετικά με θέματα εμβρυομητρικής ιατρικής, μαιευτικής και γυναικολογίας και έχει αποκλειστικά ενημερωτικό χαρακτήρα. Για οποιαδήποτε πληροφορία, σύμπτωμα ή απορία που αφορά την υγεία σας, την κύηση ή τη γυναικολογική σας φροντίδα, θα πρέπει να απευθύνεστε στον ιατρό σας ή σε άλλο κατάλληλα εξειδικευμένο επαγγελματία υγείας.
